İstanbul'da Ocak Enflasyonu: Yaşam Maliyeti Baskısı ve Ekonomik Yansımaları

İstanbul Ticaret Odası (İTO) tarafından açıklanan Ocak 2026 verileri, Türkiye'nin ekonomik lokomotifi İstanbul'da yaşam maliyetlerinin hız kesmeden yükselmeye devam ettiğini ortaya koydu. Kentte tüketici fiyatları, Ocak ayında bir önceki aya göre %4,56 oranında artış gösterirken, yıllık bazda ise artış %36,15 seviyesine ulaştı. Bu rakamlar, hane halkının bütçesi üzerindeki baskının sürdüğünü ve enflasyonla mücadelenin ne denli çetin geçtiğini bir kez daha gözler önüne seriyor.Aylık bazdaki %4,56'lık artış, özellikle yılın ilk ayında gelen zamların ve maliyet artışlarının tüketici fiyatlarına güçlü bir şekilde yansımasını gösteriyor. Yıllık %36,15'lik oran ise, enflasyonun kalıcı bir sorun olmaya devam ettiğine işaret ediyor ve Merkez Bankası'nın enflasyon hedeflerine ulaşma yolundaki zorlukları pekiştiriyor.Enflasyonun Lokomotifleri: Sağlık ve UlaştırmaOcak ayında enflasyonu en çok tetikleyen harcama grupları, vatandaşın temel ihtiyaçlarını doğrudan etkileyen kalemler oldu. Sağlık harcamaları, ay içinde %11,94'lük dikkat çekici bir artışla zirveye yerleşti. Bu yükseliş, ilaç fiyatlarındaki güncellemeler, özel sağlık hizmetlerindeki zamlar ve döviz kurunun etkisiyle artan girdi maliyetlerinin bir yansıması olarak değerlendirilebilir.Ulaştırma harcamaları ise %9,96 ile ikinci sırada yer aldı. Akaryakıt fiyatlarındaki artışlar, toplu taşıma ücretlerindeki ayarlamalar ve araç bakım-onarım maliyetlerindeki yükselişler bu grubun enflasyon üzerindeki etkisini güçlendirdi.Bu iki temel harcama grubundaki keskin artışlar, özellikle dar ve orta gelirli ailelerin bütçelerinde ciddi bir erimeye yol açıyor. Ekonomistler, bu tarz zorunlu harcamalardaki yükselişin, tüketicinin diğer kalemlerdeki harcama potansiyelini kısıtladığını ve genel ekonomik aktiviteyi olumsuz etkilediğini belirtiyor.Diğer Kalemlerdeki Değişimler ve Giyimdeki AzalışEnflasyon sepetindeki diğer önemli gruplarda da artışlar gözlendi:Çeşitli Mal ve Hizmetler %8,52Lokanta ve Oteller %6,22Ev Eşyası %4,40Gıda ve Alkolsüz İçecekler %4,27Gıda ve alkolsüz içeceklerdeki %4,27'lik artış, gıda enflasyonunun hala önemli bir sorun olduğunu ve özellikle yeni yıl zamlarının bu kalemde etkili olduğunu gösteriyor. Ancak, bazı harcama gruplarında daha ılımlı artışlar veya düşüşler de kaydedildi. Giyim ve Ayakkabı harcamaları, Ocak ayında %-2,32'lik bir azalışla dikkat çekti. Bu durum, genellikle sezon sonu indirimlerinin ve kampanyaların etkisiyle açıklanabilir. Yeni sezon ürünlerinin piyasaya sürülmesiyle bu kalemde yeniden yükseliş beklenebilir.Ekonomi uzmanları, 'Ocak ayı enflasyon verileri, dezenflasyon sürecinin beklendiği kadar hızlı ilerlemediğini gösteriyor. Özellikle hizmet enflasyonundaki katılık ve maliyet bazlı şoklar, enflasyonla mücadeleyi daha karmaşık hale getiriyor' yorumunda bulunuyor.Ekonomik Yansımalar ve Gelecek Beklentileriİstanbul'daki bu enflasyon verileri, ülke genelindeki enflasyon görünümü için de önemli bir öncü gösterge niteliğinde. Beklentilerin üzerinde gelen bu rakamlar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) üzerindeki para politikasını sıkılaştırma baskısını sürdürebilir veya mevcut sıkı duruşun daha uzun süre korunması gerekliliğini ortaya koyabilir. Yüksek enflasyon, tüketici güvenini olumsuz etkilemekle kalmıyor, aynı zamanda yatırım kararlarını da belirsizleştiriyor.Önümüzdeki dönemde, enflasyonla mücadelede atılacak adımların, özellikle maliyet enflasyonunu dizginlemeye yönelik yapısal reformlarla desteklenmesi büyük önem taşıyor. Aksi takdirde, hane halkının alım gücü erimeye devam ederken, ekonomik istikrar da tehdit altında kalacaktır. Piyasalar, Şubat ve Mart ayı enflasyon verilerini yakından takip ederek, 2026 yılı enflasyon patikasına dair daha net sinyaller arayacaktır.