İSO'dan Kritik Uyarı: 2026 Reform Fırsatı, Küresel Faizler ve Türkiye
İstanbul Sanayi Odası (İSO) Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan, 2026 yılını Türkiye için yapısal reformların hayata geçirilmesi gereken kritik bir dönem olarak işaret etti. Küresel piyasalarda ABD kaynaklı faiz indirimlerinin beklenenden yavaş seyrine dikkat çeken Bahçıvan, Türkiye'nin CDS primlerindeki düşüşü olumlu buldu. AB Gümrük Birliği'nin güncellenmesi ve ABD ile ticari ilişkilerin güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Bahçıvan, sanayide verimlilik ve yüksek katma değerli üretime geçişin önemini belirtti. Savunma sanayisi modelinin diğer sektörlere yayılması çağrısı yaptı.
Zeynep Kaya
•
İstanbul Sanayi Odası (İSO) Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan, dünyadaki dengelerin ve jeopolitik kararların çok değişik boyutlarda ve reflekslerde geliştiğini kaydederek, son günlerde yaşanan gelişmelerin ABD'de faiz indirimlerinin çok rahat olamayacağına dair birtakım endişeleri beraberinde getirdiğini söyledi.
Küresel finans piyasalarına ilişkin beklentilerini paylaşan Bahçıvan, "Finans piyasaları global ölçüde gelecek aylarda her türlü yöne gidebilecek bir stres testinden geçecek. 2026'nın herhalde en hassas noktası, ABD'den kaynaklanan esintinin diğer piyasalarda oluşturacağı etkiyi gözlemlemek olacak. O nedenle global faiz fiyatlamalarında beklendiği kadar hızlı bir düşüşün olabileceğine dönük çok iyimser tarafta değilim. Buna hazırlıklı olmakta fayda görüyorum" diye konuştu.
Bahçıvan, Türkiye'nin yurt dışından borçlanırken ödediği faiz oranlarının zaman içinde azalmasının ülkeyi mutlaka olumlu yönde etkileyeceğini belirterek, 5 yıllık kredi risk primi (CDS) oranlarının 700'lerden 200'lere kadar düşmesinin ve ülkenin pozitif görüntü noktasındaki gidişatının daha da hızlı bir şekilde olumluya çevrilmesinin önemine işaret etti.
Avrupa Birliği (AB) ile Gümrük Birliği'nin tüm alanlarıyla yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini vurgulayan Bahçıvan, "Güncellenen fırsatları ve riskleri birlikte değerlendireceğimiz, her sektörün de kendisine göre durum analizini yaparak Türkiye'nin AB ve dünya ilişkilerine göre şekillenen yeni bir Gümrük Birliği çalışmasına ihtiyacımız var" ifadelerini kullandı.
Erdal Bahçıvan, Türkiye ve ABD arasındaki ticaretin artmasının önemine işaret ederek, Türkiye'nin dünya ticaretinde payını yükseltebilmesi için ABD'nin bir fırsat ülkesi olduğunu vurguladı.
Bahçıvan, "Türkiye ve ABD arasındaki ilişkilerin olumlu seyretmesi ikili ticarete de pozitif yansıyacak ve bu yılı bir fırsat dönemi olarak görüyorum. Müzakerecilik yönümüzü güçlendirmeliyiz. ABD yönetimi tamamen müzakere esasına, pazarlık esasına dönük bir strateji ve siyaset izliyor. Her sektörümüzün ikili ziyaretlerde alabileceği fırsatları doğru analiz edip müzakereleri bu şekilde götürmemiz gerekiyor" şeklinde konuştu.
ABD ile ticarette ellerindeki kozları ihracata katkı sağlayacak boyuta getirmeleri gerektiğini anlatan Bahçıvan, "Buna iyi hazırlandığımız ve bu konuyla ilgili eşgüdümsel bir çalışma yaptığımız takdirde ABD'ye Türkiye'nin ihracatı bugünkü seviyesinin çok daha üstüne çıkabilecektir" dedi.
İSO Yönetim Kurulu Başkanı Bahçıvan, Türkiye'nin Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı'na (COP31) ev sahipliği yapacak olmasının çok kıymetli olduğunu kaydederek, konferansın Avrupa'dan yatırımların çekilmesi noktasında önemli bir imkan sağlayacağını vurguladı.
Finansal istikrar bozulduğunda enflasyonun oluştuğunu ve bunun bedelinin ağır olduğunu dile getiren Bahçıvan, "Toplumun çok önemli bir kesimi de bunun bedelini öder. Sanayi de bu kesimlerin başında geliyor. Bu ağır rehabilitasyon, ağır bir tedavi dönemi. Adım adım umuyoruz ki tedavi neticesini verecek. Alınan tabii ki olumlu neticeler de var ama ciddi bir zaman, efor, sabır ve katkı gerektiriyor bu sürecin başarıya ulaşması için" açıklamasını yaptı.
Bahçıvan, sanayi sektörünün de kendini gözden geçirmesi için birtakım pozisyonların ortaya çıktığına dikkati çekerek, "Bugün artık kesin görmemiz gereken bir konu var. O da verimlilik ve yaptığınız işin dünya rekabetinde bir imkan doğurabiliyor olması" değerlendirmesinde bulundu.
Erdal Bahçıvan, geçmiş yıllarda kaynak dağılımının ve akışının rekabet noktasında iyi bir politikayla değerlendirilemediğini belirterek, belli sektörlerde ciddi bir kapasite fazlası oluştuğunu ve rekabet gücünün kısa zamanda kaybolacağı sektörlerde gereksiz yatırımların yapıldığını anlattı.
Çok hızlı değişen bir rekabet dünyasında olduklarını dile getiren Bahçıvan, "Bir taraftan Uzak Doğu rekabeti, bir taraftan yüksek teknoloji. Bu gerçekler ışığında bizim hangi alanlarda başarılı olabileceğimiz artık çok net gözüküyor. Bu konudaki kararlılığın ve ekonomi politikalarının da bu boyut içinde değerlendirilip gereksiz zaman ve kaynak kayıplarına ulaşmadan bu konunun 2026'nın en önemli politikalarından olmasını hem savunuyor hem de böyle olması noktasında gerekli iletişimleri kurmaya gayret ediyoruz" şeklinde konuştu.
Bu yılın yapısal reformların gerçekleşmesi için bir fırsat dönemi olduğunu vurgulayan Bahçıvan, "Geciktirirsek tabii her geciken dönem bizi ana sorunları çözmediğimiz palyatif konularla vakit geçirtmeye itiyor. Her yönden bu kararlılığın uygulanması için 2026'yı bir fırsat yılı olarak görüyorum" ifadelerini kullandı.
İSO Yönetim Kurulu Başkanı Bahçıvan, savunma sanayisinde gurur verici ve birçok sektöre örnek olması gereken bir başarı görüldüğünü dile getirerek, "Savunma sanayisinin başarı hikayesinde bütüncül bir yaklaşım var. Buradaki başarı hikayesini, bu doğru modeli Türkiye'nin diğer sektörlerine de taşımamız gerekiyor. Yüksek katma değerli diğer sektörlerde de aynı hikaye, aynı ivme yakalanabilmeli" dedi.
Savunma sanayisindeki başarıdan esinlenerek başka sektörlerde de bu modelin uygulanmasının bir fırsat oluşturacağını vurgulayan Bahçıvan, "Savunma sanayisinin bu başarısı sadece kendi rakamlarını ve başarısını katlamakla kalmayacak, başka alanlara da bir esinlenme, örnekleme modeli doğuracak. Oradaki her gelişme, her yeni ürün, her yeni ihracat, her yeni kadro, her yeni kümelenme modeli, alt firmalarla üst firmaların buluşması gibi pek çok olay Türkiye'nin geleceği adına, sanayideki yüksek teknolojiyi, üretimdeki yüksek katma değeri bulması adına bir fırsat olacak" diye konuştu.
Türkiye'nin doğusu, güneyi ve kuzeyinin bir üçgen şeklinde yeni bir sanayi alanı noktasında çalışmaya girdiğini ifade eden Bahçıvan, sözlerini şöyle tamamladı:
"Sanayiye bu kadar önemli ve büyük ölçekli alan kazandırılması, yıllardan beri arazi sıkıntısı çeken, yüksek maliyetli arazilerde boğulan, yer bulamayan, rekabet gücünü daha baştan kaybeden sanayi firmalarımız ve sektörlerimiz açısından son derece değerli. Türkiye'de sanayinin bölgelere dağılması bakımından da çok değerli. Türkiye'nin sanayisinin kaliteli büyümesine katkı sağlayacak ama hepsinden önemlisi sosyolojik, bölgesel ve sosyoekonomik anlamda Türkiye'nin daha bölgesel, dengeli bir yol haritasının oluşmasına da katkı sağlayacak."
