Hanehalkı Enflasyon Beklentileri Düşüşte: Piyasalar İçin Ne Anlama Geliyor?

Türkiye ekonomisinde enflasyonla mücadele devam ederken, Koç Üniversitesi tarafından yayımlanan son Hanehalkı Enflasyon Beklenti Anketi, piyasalar ve politika yapıcılar için önemli sinyaller veriyor. Ocak ayında gerçekleştirilen anket, hanehalkının gelecek dönem enflasyon beklentilerinde kayda değer bir aşağı yönlü eğilimin başladığını ortaya koydu. Bu gelişme, dezenflasyon sürecinin halk nezdindeki algısına dair kritik ipuçları sunuyor.Beklentilerdeki Gerilemenin Detayları ve Algı FarkıAnketin sonuçlarına göre, 16-21 Ocak tarihleri arasında 2 bin 924 kişiyle yapılan görüşmelerde, önümüzdeki 12 aya ilişkin enflasyon beklentisi bir önceki aya kıyasla 1 puan düşerek yüzde 52 seviyesine indi. Aynı dönemde, hanehalkının geçmiş 12 ayda hissettiği enflasyon da yüzde 66'dan yüzde 62'ye geriledi. Bu veriler, tüketicilerin gelecek dönemde enflasyonda yaklaşık 10 puanlık bir iyileşme beklediğine işaret ediyor ki bu, algısal anlamda önemli bir kırılma noktası olabilir.Ankette ortalama beklenti yüzde 52 olarak ölçülürken, ortanca değerin yüzde 47 seviyesinde kalması, beklentilerdeki dağılımın bir kısmının daha iyimser olduğunu gösteriyor. Ortanca değer, aşırı uçlardaki beklentilerden daha az etkilenerek, genel eğilimi daha net yansıtabilir.Tasarruf Tercihleri ve Enflasyonun BelirleyicileriHanehalkının tasarruf tercihlerine bakıldığında, altına olan ilginin güçlü seyrini koruduğu gözlemlendi. Enflasyonist ortamlarda güvenli liman olarak görülen altına yönelim devam ederken, altın dışındaki diğer yatırım araçlarına yönelik tercihlerde ise bir zayıflama söz konusu. Bu durum, yüksek enflasyon beklentisi ve belirsizlik karşısında tüketicinin hala somut ve güvenilir varlıklara yöneldiğini ortaya koyuyor.Katılımcılar, enflasyonu belirleyen en önemli faktör olarak "yeni ekonomik gelişmeleri" öne çıkarıyor. Bu ifade, hem iç hem de dış piyasalardaki dinamiklerin, para politikası kararlarının ve küresel ekonomik koşulların enflasyon üzerindeki etkisine dair geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Ayrıca, katılımcıların yaklaşık yarısı, enflasyon tahminlerini oluştururken son beş yıldaki enflasyon deneyimlerini esas aldığını belirtiyor. Bu da, geçmiş tecrübelerin geleceğe yönelik beklentileri şekillendirmedeki kritik rolünü vurguluyor.Ekonomi Politikalarına Güven ve Uzun Vadeli GörünümAnketin en dikkat çekici bulgularından biri, ekonomi politikalarına güven ile enflasyon beklentisi arasında gözlemlenen ters yönlü ilişki oldu. Ekonomi politikalarına güvenen hanehalkının enflasyon beklentileri, güvenmeyenlere göre daha düşük seyrediyor. Bu iki grup arasındaki beklenti farkı tam 13 puan olarak kaydedildi. Bu önemli ayrım, uygulanan politikaların başarısı için halkın güveninin ne kadar kritik olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor."Ekonomi politikalarına duyulan güven, enflasyonla mücadelede sadece teknik bir araç değil, aynı zamanda toplumsal algıyı ve beklentileri şekillendiren temel bir psikolojik faktördür. Güvenin artması, dezenflasyon sürecini hızlandırabilir."Üç yıllık görünümde ise katılımcıların en büyük bölümü (yüzde 23), yıllık ortalama enflasyonun yüzde 20-30 aralığında oluşacağını öngörüyor. Bu, kısa vadeli düşüş beklentilerine rağmen, orta vadede enflasyonun hala hedeflerin üzerinde kalacağına dair temkinli bir bakış açısının hakim olduğunu gösteriyor. Ancak, bu aralığın geçmiş yıllara göre daha düşük olması, uzun vadeli iyimserliğin de bir işareti olarak yorumlanabilir.Koç Üniversitesi anketinin sonuçları, hanehalkının enflasyon algısında bir dönüşümün başladığını gösteriyor. Kısa vadeli beklentilerdeki düşüş ve hissedilen enflasyondaki gerileme, uygulanan sıkı para politikalarının ve dezenflasyon programının ilk meyvelerini vermeye başladığına dair umut verici işaretler olarak değerlendirilebilir. Ancak altına olan ilginin devam etmesi ve uzun vadeli beklentilerin hala hedeflerin üzerinde seyretmesi, enflasyonla mücadelede kat edilmesi gereken yolun uzun olduğunu da hatırlatıyor. Politika yapıcıların, bu olumlu algıyı sürdürülebilir kılmak için güven artırıcı adımlara devam etmesi ve iletişim stratejilerini güçlendirmesi büyük önem taşıyor.