ABD'den kritik minerallerde küresel işbirliği adımı
Ahmet Yıldız
•
ABD yönetimi, kritik mineraller tedarik zincirindeki kırılganlıkların giderilmesine yönelik olarak Meksika ile hazırlanan bir eylem planını uygulamaya alırken, Avrupa Birliği (AB) ve Japonya ile de benzer politikalar geliştirme niyetini açıkladı.
ABD Ticaret Temsilciliğinden (USTR) yapılan açıklamada, "ABD-Meksika Kritik Mineraller Eylem Planı"nın yürürlüğe girdiği bildirildi.
Türünün ilk örneği olan eylem planı kapsamında, ABD ile Meksika'nın kritik mineraller tedarik zincirindeki kırılganlıkları azaltmaya yönelik koordine ticaret politikaları ve mekanizmaları geliştirmek üzere birlikte çalışacağı ifade edildi.
Açıklamada, "Bu çalışmalar, ihtiyaç duyulan belirli kritik minerallerin tespit edilmesini, kritik mineraller ithalatı için sınırda ayarlanmış taban fiyatların değerlendirilmesini ve bu taban fiyatların kritik mineraller ticaretine ilişkin bağlayıcı çok taraflı bir anlaşmaya nasıl dahil edilebileceğine yönelik istişareleri kapsayacak" denildi.
Açıklamada görüşlerine yer verilen ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, ABD ile Meksika'nın, Kuzey Amerika’daki kritik mineraller tedarik zincirlerini kesintilere açık hale getiren küresel piyasa bozulmalarını ele alma konusunda kararlı olduklarını vurguladı.
Greer, eylem planının, ABD-Meksika-Kanada Anlaşması'nın ortak gözden geçirme süreci yaklaşırken ikili işbirliğini güçlendirmek ve benzer düşüncedeki ortaklarla tedarik zinciri dayanıklılığını artırmak açısından önemli bir adım olduğunu belirterek, Meksika Ekonomi Bakanı Marcelo Ebrard'a teşekkür etti.
Diğer bir açıklamada ise ABD, Avrupa Komisyonu ve Japonya'nın kritik mineraller tedarik zinciri dayanıklılığını güçlendirmeye yönelik eylem planları geliştirmeyi planladığı aktarıldı.
Açıklamada, tarafların bu kapsamda kritik mineraller tedarik zincirindeki kırılganlıkları azaltabilecek, sınırda ayarlanmış taban fiyatlar gibi koordine ticaret politikaları ve mekanizmaları hayata geçireceği belirtildi.
Greer, konuya ilişkin değerlendirmesinde, dünyanın en büyük piyasa odaklı ekonomilerinin kritik mineraller alanında tercihli ticarete yönelik yeni bir paradigma oluşturma konusunda kararlı olduğunu ifade etti.
Öte yandan Greer, geliştirilecek eylem planlarıyla benzer düşüncedeki ortaklarla kritik mineraller ticaretine ilişkin bağlayıcı çok taraflı bir anlaşmanın temelinin atılacağını vurguladı.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance de ABD Dışişleri Bakanlığı'nda, 50'den fazla ülkenin katılımıyla düzenlenen kritik minerallere yönelik bakanlar toplantısında konuştu.
Küresel kritik mineraller pazarını daha sağlıklı ve rekabetçi bir yapıya kavuşturmak için somut bir mekanizma önerdiklerini belirten Vance, bunun kritik mineraller için uygulanabilir taban fiyatlar aracılığıyla dışsal aksaklıklardan korunan bir tercihli ticaret bölgesi olduğunu söyledi. Vance, "Fiyatları daha öngörülebilir ve daha az dalgalı hale getirelim, böylece yerel tedarik zincirlerini ve bu tedarik zincirlerini mümkün kılan yatırımları destekleyebilelim" dedi.
Geçen yıl yaşanan ticaret savaşının, birçok ülkenin Çin'in hakimiyetindeki kritik minerallere ne ölçüde bağımlı olduğunu ortaya koyduğunu dile getiren Vance, "Hepimizin önünde, endüstrilerimizi ve büyümeyi sürdürmek için gerekli olan kritik mineraller konusunda birbirimizden başka kimseye bağımlı kalmayacağımız bir bağımsızlık fırsatı bulunuyor" değerlendirmesinde bulundu.
ABD Başkanı Donald Trump, hafta başında ABD sanayisi için 12 milyar dolarlık kritik mineral rezervi girişimini duyurmuştu.
